Παγκόσμιος φορολογικός συντελεστής 15% για πολυεθνικές – Θα γίνει πραγματικότητα;

Η ομάδα των 7 πιο ανεπτυγμένων  χωρών (G7) και ιδιαίτερα οι Υπουργοί Οικονομικών της Αγγλίας, της Γαλλίας, της Ελβετίας, της Ιταλίας, της Ιαπωνίας, της Γερμανίας, του Καναδά και των ΗΠΑ πρόσφατα κατέληξαν σε συμφωνία να επιβάλουν έναν ελάχιστο εταιρικό φόρο 15%  παγκοσμίως. Μετά από αρκετά χρόνια και πολλές συζητήσεις, αυτές οι 130 χώρες συμφώνησαν τελικά να αλλάξουν τον τρόπο φορολόγησης των εταιρειών παγκοσμίως. Η νέα συμφωνία εισάγει ένα νέο σύστημα φορολογίας με ελάχιστο φόρο  15% για μεγάλες εταιρείες όχι με βάση την καταχωρισμένη έδρα τους, αλλά με βάση τον τόπο όπου πραγματοποιούνται οι δραστηριότητες τους.

Η πλειοψηφία της    αυτής της αλλαγής θα επηρεάσει κυρίως μεγάλες εταιρείες, με έσοδα άνω των 20 δισεκατομμυρίων ευρώ και περιθώριο προ φόρων κερδών τουλάχιστον  10%, καθώς θα ζητηθεί να πληρώσουν φόρο από 20% έως 30% των κερδών τους, περισσότερο από το πρώτο 10%   των κερδών τους σε σχέση με τα έσοδα. Φυσικά, είναι στη διακριτική ευχέρεια κάθε χώρας αν θα εφαρμοστεί αυτό το ποσοστό σε όλες τις εταιρείες ανεξαρτήτως κερδών.  

Με απλά λόγια, αυτή η συμφωνία επιτρέπει σε μια χώρα με υψηλότερο φορολογικό συντελεστή να επιβάλλει επιπλέον φόρους σε μια εταιρεία που είναι βάσει εκεί και η οποία δεν έχει πληρώσει τον ελάχιστο συντελεστή σε άλλη χώρα όπου έχει την πραγματική της δραστηριότητα.

Πολλές χώρες έχουν επανειλημμένα αρνηθεί  να συμμετάσχουν στην διάσκεψη, λέγοντας ότι οι ΗΠΑ πιέζουν και προσπαθούν να αναθεωρήσουν τις στασιμότητες στα οποία είχαν μιλήσει στις αρχές του 2021 με νέες ανανεωμένες προτάσεις.

Όπως αναφέρθηκε παραπάνω, η δυσκολία τριών ευρωπαϊκών χωρών θεωρείται ως “ντροπή” καθώς οτιδήποτε στην ΕΕ απαιτεί ομοφωνία και η Επιτροπή δεν γνωρίζει αν οι τρεις παραπάνω χώρες θα ασκήσουν βέτο.

Αναφορικά με την αλλαγή της έδρας,  οι χώρες με χαμηλούς φόρους που θα επηρεαστούν περισσότερο είναι αυτές που έχουν πολλές καταχωρισμένες πολυεθνικές εταιρείες π.χ. Ιρλανδία, Λουξεμβούργο, Εσθονία. Σύμφωνα με έρευνα από τη Σχολή Επιχειρήσεων Oxford Said,  το 64% των εταιρειών είναι αμερικανικές επιχειρήσεις και το 45% είναι τεχνολογικές επιχειρήσεις.

Οι χώρες που θησαυρίζουν από φόρους και φιλοξενούν την έδρα πολλών πολυεθνικών εταιρειών στο έδαφός τους θα είναι οι “νικητές” του ελάχιστου φόρου, και αυτές περιλαμβάνουν κυρίως τις ΗΠΑ.

Ορισμένα ερωτήματα που δεν έχουν ακόμη απαντηθεί είναι πότε η παγκόσμια συμφωνία θα αντικαταστήσει τα τοπικά εθνικά φορολογικά συστήματα και πότε θα γίνει η πλήρης εναρμόνιση της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των χωρών.

Οριστικές αποφάσεις θα ληφθούν από τον G20 τον Οκτώβριο στη Ρώμη και κάθε χώρα θα πρέπει να θεσπίσει νόμους στην εθνική της νομοθεσία την επόμενη χρονιά προκειμένου να αρχίσει να τους εφαρμόζει το 2023.

Παρά όλη τη συζήτηση για τη νέα παγκόσμια νομοθεσία, η άποψή μας είναι ότι οι περισσότερες εταιρείες θα συνεχίσουν να επιλέγουν τη χώρα έδρας τους με βάση πολλούς άλλους ευνοϊκούς παράγοντες εκτός της φορολογίας.

Επιπλέον, είναι προφανές ότι η Αμερική βιάζεται να εφαρμόσει την παραπάνω νομοθεσία ώστε να μπορέσει να συγκεντρώσει όλες τις πολυεθνικές και να τις φορολογήσει. Φυσικά, ο κ. Μπάιντεν  πρέπει να πάρει έγκριση από το Κογκρέσο, και οι Ρεπουμπλικάνοι δεν θα του δώσουν ψήφο τόσο εύκολα.

Σε κάθε περίπτωση, η ταπεινή μας γνώμη είναι ότι δεν πιστεύουμε ότι όλο αυτό θα λειτουργήσει σωστά τόσο σύντομα. Τα μέτρα, αν εφαρμοστούν, θα χρειαστούν   τουλάχιστον άλλη μιας δεκαετίας.